Spring naar inhoud

Posts from the ‘Arran’ Category

Arran 1996 voor Jan Vissers

Jan Vissers van The Single Malt Whisky Shop mag zich ambassadeur van de Arran Distillery noemen. Als eerbetoon aan deze distilleerderij (en aan het eiland Arran en z’n bewoners) heeft hij een Arran gebotteld, die door distillery manager James MacTaggart zelve werd geselecteerd voor Jan’s 35e verjaardag.
Ik heb een wat moeilijke relatie met Arran, ik heb vaak de indruk dat het distillaat langer moet rijpen dan de 10/15 jaar die het tot nu toe heeft kunnen krijgen. De 14y is lekker, de Bere Barley is dat ook, en ook The Nectar heeft enkele goeie Arrans gebotteld, maar tot op heden is er maar één Arran geweest die mij volledig inpakte, een 1996 op sherryvat, geselecteerd door James MacTaggart. En wat is dit? Juist ja.

 

Arran 16 YO 1996/2013, 55.7%, OB, Private Cask for Jan VissersArran 16y 1996/2013, 55.7%, OB, Private Cask for Jan Vissers, 174 bottles
All right, even de neus in het glas steken, maakt meteen duidelijk dat dit bangelijk goed spul is. Frisse, zoete, fruitige en complexe sherry. Eerst dat frisse. Er is eucalyptus, er is laurier, er is iets licht mineraligs (kalk?). Er zijn ook rode bessen (met suiker, zoetzuur) en bramen. Dan het zoete. We hadden de suiker al, die nu richting kandij gaat, maar we hebben ook amandelspijs (meer op de noten, minder zoet dan marsepein). Naast de bessen vallen er allerlei gedroogde vruchten te ontwaren. Vooral pruimen, vijgen en rozijnen. En zelfs druivensap na enige tijd. Complex dus. En het is nog niet gedaan. De oloroso brengt ook de geur van sigarendoosjes mee, net als die van praliné. Ik mag de eik natuurlijk niet vergeten, maar op de geur domineert die alvast niet, hij laat meer dan genoeg ruimte voor al het bovenstaande. De kleur kon doen vermoeden dat het op de smaak wel eens een smoelentrekker zou kunnen worden. Goed nieuws: dat is niet het geval. De eik is wel prominenter aanwezig, is zelfs groots, maar er zijn, zeker als je water toevoegt, voldoende zoete en fruitige smaken om het geheel in balans te trekken. Het fruit is vrij divers. Zowel de rode, sappige variant, als de gedroogde (dadels, vijgen), als de gekonfijte. Dat laatste brengt me bij de bolus (een spijtig genoeg wat ter ziele gegane koffiekoek). Donkere chocolade en amandelen zorgen voor een mooie bitterheid. Ook kruiden zijn overvloedig aanwezig. Peper, zout, nootmuskaat. Het mondgevoel is krachtig, droog en verwarmend. Lange, complexe en droge afdronk op eik, chocolade, bessen en kruiden. Op de smaak heeft hij voor mij wat water nodig (maar ik ben dan ook een gevoelig manneke), en dan kan hij vlot het niveau van de schitterende neus aan. Wow. 90/100

Mensen die Jan kennen, weten dat hij een erg zware periode achter de rug heeft. En eigenlijk kunnen we nog niet spreken van ‘achter de rug hebben’. Maar al is het maar een whisky, dit is toch wel iets waaraan hij zich mag optrekken. Jan gaat wat mij betreft met de eer lopen de beste Arran tot op heden op z’n naam geschreven te hebben. Oké, oké, ik heb bij lange na niet alle Arrans geproefd, dat moet ‘mijn beste’ Arran zijn, maar ik kan me moeilijk voorstellen dat er al veel beters gebotteld is.

Arran 16y 1996, Malts of Scotland

En ook Malts of Scotland brengt nieuwe whisky’s op de markt. Na een release die zich op Islay concentreerde, krijgen we nu een beetje van alles op ons bord. Het pronkstuk is een bijzondere Teaninich 1973, maar beginnen doe ik iets bescheidener met een Arran 1996.

 

Arran 16 YO 1996/2013, 56.3%, Malts of Scotland, sherry hogshead #MoS13002Arran 16y 1996/2013, 56.3%, Malts of Scotland, sherry hogshead #MoS13002, 249 bottles
De neus heeft tijd nodig voordat hij zich bloot geeft. Initieel heb ik lichte granen, een beetje honing en een florale toets. Na een tijdje wordt dat florale verdiept in planten en natte bladeren. Er komt appelsap bij, kruisbessen en vanille. En een aangename mineraliteit. Kalk. Een fris en clean profiel dat ik best kan appreciëren. Op de smaak laat hij zich sneller kennen. Veel kruiden zoals peper, gember en nootmuskaat. De schil van appels, een beetje citrus en ter compensatie van deze prikkelende elementen heb ik kandijsuiker. De kruiden brengen ook wat eik mee. En groene thee. Sterke groene thee. Krachtig op de tong, wat drogend. Met water komt de kandijsuiker meer naar voor, eerder dan het verwachte fruit. Koffie nu ook. Niet slecht, maar ik vind ‘m beter op de neus. Geen al te lange afdronk. Vooral de kruiden blijven hangen, maar ook nog wat kandij. De neus verdient zeker een hogere score.
84/100

Bere

bere barleyBere moet zowat de oudste Schotse gerstvariëteit zijn. Het zou meer dan duizend jaar geleden door de Vikingen naar Schotland gebracht zijn. Maar omdat het moeilijk te telen is, en omdat de opbrengst ervan een stuk lager ligt dan dat van courantere variëteiten (minder dan de helft zelfs), wordt het sinds het begin van de twintigste eeuw niet meer gebruikt om whisky te stoken. Maar naar het schijnt zou het resultaat wel beter dan gemiddeld zijn. Er is dus tijd, geld en lef nodig om whisky te stoken van Bere gerst. Blijkbaar beschikten zowel Bruichladdich als Arran over dit alles, want in de jaren 2000 hebben beide distilleerderijen geëxperimenteerd met deze verloren gewaande gerstsoort, die gekenmerkt wordt door een korte steel en een kleine korrel. Arran deed dat samen met het Agronomy Institute van Orkney College UHI, onderdeel van University of the Highlands and Islands. Het resultaat, dat misschien een idee geeft van hoe whisky honderd jaar en langer geleden proefde, is dit acht jaar oud distillaat van 2004, gemaakt van Orkney Bere en gerijpt op bourbonvaten. Je betaalt er een goeie 50 euro voor.

 

Arran 8 YO 2004/2012 'Orkney Bere' 46%Arran 8y 2004/2012 ‘Orkney Bere’, 46%, OB, bourbon barrels, 5800 bottles
Frisse neus waarbij vooral granen en kruiden opvallen, op een achtergrond van zoete tonen. Vanille en honing dan vooral. Maar dus veel granen en kruiden. Frisse (tuin)kruiden. Munt, tijm, rozemarijn. Hooi en stro ook. O ja, dat stro is opvallend. En hoe langer hoe duidelijker fruit. Gele appels, gele pruimen, ananas en peren (de leeftijd waarschijnlijk). Bijzonder, en best lekker om ruiken. Rond, zacht en romig mondgevoel. De granen zitten mooi ingekapseld in zoete en fruitige elementen. De honing en de vanille, samen met een beetje kandijsuiker, en het eerder witte fruit. Appels, peren, witte perziken. Opnieuw het stro ook. De kruiden op de smaak zijn eerder de keukenvariant (nootmuskaat, kaneel en peper) en worden vergezeld van ronde eik. Middellange, frisse afdronk, prikkelend (de granen, de kruiden en de eik) op een zoete achtergrond. Bijzonder profiel. En beter dan je zou verwachten van een jong graanexperiment. Veel beter. Ik ben ongelooflijk benieuwd naar langer gerijpte Bere whisky. Een moderne variant van de legendarische Local Barley’s? Stel je voor… 86/100

Arran ‘Chianti Classico Reserve wine cask’ 1998 for the Russian market

Vandaag een Arran voor de zoetekauwen onder ons. Je kan ‘m hier en daar nog vinden voor iets minder dan 60 euro.

 

Arran ‘Chianti Classico Reserve wine cask’ 1998/2007, 55%, OB for the Russian market, 1950 bottles
Zoete neus op aarbeien met veel suiker, aardbeiensnoepjes, perziken, suikerspin en wat zoethout. Zoete drop ook wel. Misschien dus een beetje kruidig, zeker wat fruitig, maar toch vooral zoet. Ook de smaak is zoet, maar hier vergezeld van een extra kruidigheid (meer dan op de neus) in de vorm van peper. Frambozenconfituur ook nog. Nougat, en opnieuw het zoethout. Lange afdronk, eerst nog zoet, daarna wat drogend. Niet slecht maar wel erg zoet, tè eenzijdig zoet om hoger te scoren. 77/100

Fulldram Halloween tasting

Maandag hadden we met Fulldram een Halloween tasting in Tasttoe, Kampenhout, een tasting met als thema finishes. Finishes, altijd tricky natuurlijk. Kan meevallen, kan tegenvallen. En dat laatste valt wel wat vaker voor dan dat eerste, is zo mijn ervaring. Maar bon, het principe van Halloween is mensen eens goed te laten schrikken natuurlijk. Als aperitief dronken we een lekkere zesjaar oude rum, mijn summiere bevindingen van de zes whisky’s en het heerlijk toetje lees je hieronder.

 

Tyrconnell 10y Madeira cask finish, 46%, OB 2010
Vanille en zachte karamel op de neus, wat rozijnen en noten. Warme appelcompot, appelstrudel. Weinig complex, wel aangenaam om ruiken. Nogal licht op de tong, zonder al te veel diepgang. Maar ook hier niets mis mee. Zoet en licht drogend. 79/100
 
Glenmorangie ‘Lasanta’, 46%, OB 2007, Lasanta oloroso sherry extra matured
Deze whisky bespreek ik later. Ik heb immers de rest van de fles mee naar huis genomen. Niet omdat hij zo geweldig lekker is, maar omdat ik dit voor vijf euro (en toch nog 20cl in de fles) didactisch best wel interessant vond.
 
Ballechin 3rd release, port cask matured, 46%, OB 2008, 6000 bottles
Geturfde Edradour dus. Tja, hier waren de meningen stevig over verdeeld. Ik vind dit best lekkere whisky (reeds enige tijd geleden besproken), anderen vonden dit absoluut niet. Turf vermengd met zoete (marsepein) en fruitige (ananas o.a.) tonen. Meer rook en naast het zoete ook kruiden en wat rubber op de smaak. Goede rubber voor mij. Vrij lange afdronk op zoete turf. Bronze medaille op de Malt Maniac Awards 2009 trouwens.
 
Arran ‘Amarone finish’ NAS, 50%, OB 2011
Amarone is een Italiaanse rode wijn, afkomstig uit Veneto, de streek rond Venetië. Dit was een whisky die de meesten nogal koud liet. Niet bijzonder, maar ook niet slecht. Lichte, zoete neus met tonen van vanille, granen, rabarber en hooi. Met water meer fruit (peer ook). Ook de smaak is licht en zoet met honing en fruit en wat peper naar het einde. 77/100
 
Bruichladdich 16y 1992 The Sixteens – Cuvee E’, 46%, OB 2010 First Growth, Sauternes finish, 12000 bottles
De neus start granig en grassig, daarna komt er fruit door. Aardbeien en appels. Op de smaak meteen redelijk wat fruit, voor de rest eerder droog. Met water licht stoffig. De winnaar voor de groep, maar desalniettemin geen grootse whisky. 81/100
 
Auchentoshan 18y 1992/2011, 54%, Murray McDavid, Mission Gold, Chateau Climens finish, 254 bottles
Gerijpt op bourbonvat en gefinished op een vat Château Climens. Château Climens is een Sauternes Premier Grand Cru Classé. Ik kan me voorstellen dat dit geweldig lekkere wijn moet zijn, de whisky is dit absoluut niet. Een compleet mislukt huwelijk. Ofwel was het distillaat na rijping op bourbonvat al niet te drinken. Bitter, wat sulfer (meer sulfer met water), natte kranten… echt niet lekker. En met nul punten de afgetekende verliezer van de avond. 64/100
 
Laphroaig 20y 1991/2011, 53.3%, Liquid Sun, sherry hogshead, 279 bottles
Halvelings ter compensatie van het voorgaande (we wisten dat we hiermee een risico liepen) werd er als toetje geopteerd voor een zeer lekkere Laphroaig van Luiqid Sun, één van de labels van The Whisky Agency. Perfecte balans tussen turf, eilandassociaties (zilt, zeewier, jodium) en sherry. Dat laatste vertaalt zich in rood fruit, kruiden en barbecue (gerookt en geroosterd vlees). Lange, zoete, zilte en rokerige afdronk. Zeer mooi! 90/100
 
De ranking voor de groep (de Laphroaig buiten beschouwing gelaten) was:

  1. Bruichladdich Sauternes
  2. Tyrconnell Madeira
  3. Arran Amarone
  4. Ballechin Porto
  5. Glenmorangie Sherry
  6. Auchentoshan Château Climens

West Coast Whisky Battle

Maandagavond was het verzamelen blazen in zaal De Blauwe Schuit voor een tasting van onze club Fulldram onder de noemer West Coast Whisky Battle. De dames Jenny Karlsson en Paulina Kwiatkowska, brand ambassadors van respectievelijk Springbank en Arran, kruisten de degens in een vriendschappelijk doch gedreven tweestrijd om de gunst van het publiek. De namen van beiden klinken niet echt Schots, Jenny is van Zweede afkomst, Paulina van Poolse. Schotse roots hebben is niet echt een vereiste voor de job, er gelden in het wereldje duidelijk andere criteria. Als lelijke Schotse vent maak je volgens mij zo goed als geen kans om het tot brand ambassador (of sales representative of regional sales manager of hoe ze het ook noemen) te schoppen. Soit, hieronder een kort verslag. De begeleidende info over beide distilleerderijen laat ik gemakshalve achterwege.

 

De eerste ‘battle’ was deze tussen de Arran 14y, 46%, OB 2010 en de Springbank 15y, 46%, OB 2011. Die Arran kende ik al, de Springbank nog niet. Voor mij, en ook voor de groep was de Arran de winnaar. Ik vind dit een erg lekkere, volle en voldragen whisky. De Springbank, die voor 100% op sherryvaten rijpte, is ook best genietbaar, maar minder complex en een beetje saai. Licht fruitig (citrus vooral) en mineralig op de neus met zachte turf en wat teer. Op de smaak wat meer kruiden.
 
Arran 14y, OB 2010 85/100
Springbank 15y, 46%, OB 2011 82/100
 
 
De tweede battle ging tussen de Arran ‘Sleeping Warrior’ 10y 2000/2011, 54.9%, OB, 6000 bottles en de Longrow 14y, 56.2%, OB 2011 for The Nectar Belgium. De naam Sleeping Warrior verwijst naar de hoogste berg van het eiland Arran, met wat goede wil – of een halve fles Arran achter de kiezen – herken je in het silhouet van deze berg een slapende krijger. De whisky in deze botteling werd gedistilleerd in 2000 en rijpte zowel op bourbon-, sherry als rode wijnvaten. De wijn heeft hier in ieder geval z’n werk gedaan, je ruikt de wijn, net als Turks fruit en zoethout. Wordt hoe langer hoe zoeter (gekonfijte kersen). Stevig op de tong, ook hier vooral zoet met een licht bittere ondertoon. Kruiden. Ben hier absoluut niet wild van, maar water maakt het geheel wel wat beter (meer fruit). De Longrow vertoont de verwachte zachte en olieachtige turf, granen, vanille, citrus, aarde en een licht florale toets, hooi en heide. Vlot drinkbaar en ondanks het alcoholpercentage zacht op de tong. Lichte rook, sinaas, kruiden, een beetje zilt en vanille. Lange afdronk, rokerig en kruidig. Zéér lekkere whisky, die deze battle dan ook won. Afgetekend.
 
Arran ‘Sleeping Warrior’ 78/100
Longrow 14y for The Nectar 89/100
 
 
Vervolgens werden de Arran Single Cask 14y 1996/2011, 52%, OB, sherry cask #2034, 272 bottles en de Hazelburn 12y, 46%, OB 2011 tegenover elkaar gezet. Die Arran vond ik erg lekker (smeuïg zoet met associaties van marsepein, amandelen, appelmoes en opgelegde peren, licht mineralig en wat waxy, rijk en romig mondgevoel met meer kruiden dan op de neus), de Hazelburn viel me tegen (clean en grassig – gaande van versgemaaid tot stro – plus wat aarde, noten en lichte rubber, maar vooral saai, zeker minder dan de 2009 batch). Ook hier dus een duidelijke winnaar.
 
Arran Single Sherry Cask 1996 89/100
Hazelburn 12y 2011 76/100
 
 
Tot slot kregen we de Arran Single Cask 5y 2005/2011, 55%, OB bottled for the 5th anniversary of The Nectar, Belgium, bourbon cask 124, 254 bottles te drinken naast de Kilkerran Work in Progress III, 46%, OB 2011, Glengyle Distillery. Bijzonder aan de Arran is dat deze whisky licht geturfd is, de gebruikte malt had 14 p.p.m. (deeltjes per miljoen) turf. De neus ervan is clean op zoete tonen (vanille), fruit (appels en peren), gedroogd gras, heide en lichte turf in de verte. De smaak is zoet, fruitig (wit fruit opnieuw) en kruidig met de turf die ver op de achtergrond blijft. De Kilkerran (klassiek, dus tweemaal gedistilleerd) zou ongeveer 7 jaar oud zijn, 60% rijpte op bourbonvaten, 40% op sherryvaten. Ook hier veel wit fruit, maar meer olieachtige tonen en noten. Kaneel. Op de smaak vrij mineralig ook, licht ziltig en wat waxy. Niet slecht en zeker beter dan de eerste WIP. Hier was het een stuk spannender, met een nipte winst voor de Arran, ook voor mij.
 
Arran Single Cask 2005 for The Nectar 86/100
Kilkerran WIP III 85/100
 
Dat resulteerde dus in een 3-1 stand ten voordele van Arran.
 

Arran 10y 2010

Van de Arran 10 proefde ik al een eerdere versie (2007), die me niet helemaal kon bekoren. Vandaag proef ik de meest recente batch. Eens zien of er progressie is.

 

Arran 10y, 46%, OB 2010
De neus van deze Arran start wat gedempt, licht muf en vegetaal. Dan ananas in blik, granen, fudge en nootmuskaat. Op de duur gaat de alcohol domineren. Misschien wat mineralige tonen. Romig mondgevoel, eerder droog op tonen van granen, wit fruit, zoethout, kruiden, een klein beetje zilt en niet veel meer hout. Middellange afdronk, zoet, granig en kruidig. Matige whisky. Betaal iets meer voor de 14y en je krijgt een whisky die een stuk beter is. 78/100

Arran 1997 ‘Rowan Tree’

De tweede Arran in de reeks ‘Icon’s of Arran’ – na de 1996 Peacock – is de Rowan Tree, verwijzend naar de boom die je erg vaak in Schotland aan oude huizen aantreft. Ook op Arran is het een typisch element in het landschap. Wij kennen de Rowan Tree als lijsterbes. De rode bessen van deze boom zouden de geesten van de huizen weghouden en er voor zorgen dat feeën de baby’s niet meenemen en verwisselen voor hun eigen baby’s, die dan een slecht karakter of handicap zouden hebben. Denk aan de uitdrukking ‘He’s away with the fairies’ voor iemand die ze niet allemaal op een rijtje heeft. Bedankt voor de sample Marc! En sorry voor het – onbedoelde – bruggetje.
A ja, ook nog vermeldenswaard is dat dit een vatting is van 10 ex-sherryvaten, waar het bij de Peacock zowel sherry- als bourbonvaten betrof.

 

Arran 1997 ‘Rowan Tree’, 46%, OB 2010, Icon’s of Arran, 6000 bottles
Ik heb de indruk dat ik hier meer granen op de neus heb dan bij de Peacock. Het zoete distilleerderijkarakter is echter evenzeer aanwezig. Vanille, honing en daarna zoet fruit. Bij dat laatste denk ik aan pruimen, rozijnen en krieken, maar dan gesuikerde krieken. Krieken op siroop. Kriekenjenever. En roze pompelmoes (had ik ook in de Peacock). Iets floraals komt ook nog om de hoek kijken. Ja, hooi, gedroogde bloemen en potpourri, samen met de honing gaat dat domineren. Wat ik ook zowel hier als in de Peacock heb, is gekonfijte gember. Wordt dat een herkenningspunt? Erg aangename neus in ieder geval. De smaak is zacht, licht en prikkelend. Nu heb ik meer kruiden (gember vooral, net als wat peper en kruidnagel) en ook noten, naast de zoete granigheid. En de roze pompelmoes, ook dat is een terugkerende associatie. Middellange, verwarmende en kruidige afdronk. Lekkere whisky, duidelijk meer sherry-invloed dan de Peacock, maar niet beter. Ook niet slechter, dezelfde score dus. 83/100

Arran 1996 ‘Peacock’

Arran is nog maar een goeie 15 jaar actief, maar heeft al heel wat bottelingen op de markt gebracht, waaronder een pak finishes. In 2009 werd de reeks ‘Icons of Arran’ boven de doopvont gehouden. De eerste whisky in deze reeks was een 1996 die de naam ‘Peacock’ meekreeg, verwijzend naar de pauw die je massaal op het eiland aantreft.

 

Arran 1996 ‘Peacock’, 46%, OB 2009, Icon’s of Arran, 6000 bottles
Zoete neus met fruitige accenten. De associaties die ik hier eerst heb zijn zoete: vanille, honing, harde aardbeisnoepjes, rozijnen. Daarna volgt het fruit: roze pompelmoes, mandarijn, banaan. Gekonfijte gember (eens je dat hebt gegeten, vergeet je dat niet), appel-kaneel. Dat laatste heb ik ook in de smaak, naast de honing, de vanille en het fruit. Ananas, limoen. Wat granen. En ook hier dat licht kruidige. Peper, en de kaneel dus. Levendig, prikkelend. Geen al te lange afdronk op zoet fruit met een toefje peper. Frisse, vlot drinkende whisky, een ideale zomerdram me dunkt. 83/100

Battle of the Stunners


 

Het nieuwe Fulldram seizoen werd dit jaar afgetrapt door Bert Bruyneel, notoir levensgenieter uit Ingooigem. Het beproefde concept dat de naam Battle of the Stunners draagt, vormde een ideale opener voor zowel anciens als nieuwe leden. In vijf categorieën voerden Bert en het Fulldrambestuur een strijd om wie de beste ‘stunner’ meehad. Een stunner – term indertijd door Luc Timmermans gelanceerd – is een bangelijk lekkere whisky die minder dan 50 euro kost. Alle whisky’s werden uiteraard blind geproefd – jawel, er was iemand die een blinddoek bijhad. Hieronder een verslag van een leuke avond – gelardeerd met de nodige hilarische anekdotes – waar het wedstrijdelement ondergeschikt was aan het plezier. Om één of andere reden was het vooral Bert die dit laatste meermaals benadrukte. De uitslag zie je bovenaan – voor alle duidelijkheid, dat leest als Fulldram-Bert en niet omgekeerd. Let op, de winnaar voor de groep was niet altijd mijn winnaar.

 

Categorie 1: super-stunner (minder dan 25 euro)

Goldlys Rye & Malt 1988, 46%, Filliers 2010
Twee graandistillaten, rogge en gerst, 22 jaar samen gerijpt op bourbonvaten. Erg granig met een beetje fruit. Wordt hoe langer hoe zoeter. Veel vanille. Ik was hier niet echt wild van. Bijlange niet het niveau van de Limousin als je het mij vraagt.

Fighting Cock 103 proof, 51.5%, Heaven Hill 2010
Een Bourbon die ik ook bij een vorige proefbeurt niet echt geweldig vond. Zoet, granig, verbrande karamel, leder, iets geroosterd en veel kruiden.

Voor mij twee tegenvallers.
Winnaar: Goldlys, Fulldram. I disagree (lichtjes).

 

Categorie 2: Niet-geturfd, geen vatsterkte

Arran 14y, 46%, OB 2010
Vrij complexe, frisse en fruitige whisky. Redelijk zoet ook, wat hout en een aangename kruidigheid op de smaak.

Amrut 2004/2009, 52%, OB for Crombé, cask 2930, 221 bottles.
Moeilijke whisky. Start wat vreemd, niet gemakkelijk om te associëren. Grassig, floraal, kruiden. Een bijzondere bitterheid.

Winnaar: Arran, Fulldram. I agree.

Hier moet ik ootmoedig toegeven dat ook bij mij de Arran de winnaar was alhoewel ik de Amrut indertijd een hogere score gaf dan onlangs de Arran. Dit toont nogmaals de relativiteit aan van scores. Omstandigheden, line-up, stemming, het speelt allemaal een rol. Maar als ik er mijn oorspronkelijke notes bijhaal, merk ik dat ik ook toen wel wat worstelde met deze Amrut maar er uiteindelijk wel volledig voor viel. Misschien heeft deze Amrut gewoon meer tijd nodig.

 

Categorie 3: Geturfd, geen vatsterkte

Lagavulin 16y, OB 2010
Zachte, zoete, ronde turf met fruit en kruiden erdoorheen. Redelijk complexe, subtiele en mooi gebalanceerde whisky. Herkenbaar Lagavulin 16y.

Laphroaig Quarter Cask, 48%, OB 2009
Medicinaler en meer rook dan de Lagavulin. Meer zilt ook. Kruidigheid van het hout, vooral op de smaak. Voor mij iets ééndimensionaler, minder complex.

Twee erg lekkere whisky’s, maar ik vond de Lagavulin iets beter.
Winnaar: Laphroaig, Fulldram. I disagree.

 

Categorie 4: Niet-geturfd, vatsterkte

Westport (Glenmorangie) 9y 2000/2010, cask 800104, 644 bottles
Lekkere sherry! Zoet (geconfijt en gedroogd fruit) en aangenaam bittter. Koffie, noten, hout… Droog, maar nooit té.

Glenfarclas 105, 60%, OB 2010
Ook dit is lekkere sherry. Meer op kruiden wel. En ook eerder rood fruit. Stevig! De Westport is echter beter, complexer.

Winnaar: Westport, Fulldram. I agree.

 

Categorie 5: Geturfd, vatsterkte

Laphroaig 10y Cask Strenght, 57.8%, OB 2009, Batch 001
Erg rokerig. Medicinaal, houtskool, een beetje fruit, peper. Voor mij teveel rook, te ééntonig.

Bowmore 10y ‘Tempest’, 56.3%, OB 2010, 12.000 bottles
Dit is beter, de rook zit ook hier maar wordt vergezeld van zilt, veel fruit (sinaas vooral), vanille, bloemen… een pak complexer dan de Laphroaig en alles perfect in balans. Deze bespreek ik later deze week meer in detail, flesje staat klaar.

Winnaar: Bowmore, Fulldram. I fully agree.

 

Conclusie: afgedroogd. Nu is het wel zo dat het Fulldrambestuur ondertussen goed weet wat het gemiddelde lid lekker vindt. Bert had daar misschien een lichte handicap. Maar desalniettemin, 5-0… het staat daar wel mooi te blinken bovenaan.

 

Arran 14y

Een whisky waar serieus naar uitgekeken werd, is de nieuwe Arran 14y. Deze vervangt de 12-jarige als oudste product van het huis. Zoals geweten is Arran een erg jonge distilleerderij. Het werd in 1993 opgericht als eerste officiële distilleerderij op het eiland Arran sedert 1840, de productie startte in 1995. Daarenboven is Arran met z’n 750.000 liter per jaar één van de kleinste Schotse distilleerderijen en opereert het volledig onafhankelijk. Distillery Manager is James MacTaggart.
Omdat hun core range redelijk beperkt is (de 10y, de 12y, een 100 proof en een unchillfiltered) brengt Arran regelmatig wijn-gefinishte limited editions uit. Daarnaast is er ook nog de recente botteling ter gelegenheid van het 15-jarig bestaan van de distilleerderij. Maar nu gaat onze aandacht dus naar hun nieuwe 14-jarige. Deze whisky kreeg twee jaar geleden een extra rijping, twee derde op first-fill bourbon en één derde op nieuwe sherryvaten.

 

Arran 14y, 46%, OB aug. 2010
Het resultaat is een cleane, levendige en fruitige whisky. De neus start fris en floraal (gedroogde bloemen) met veel fruit ertussendoor, zowel gedroogde vruchten zoals abrikozen en rozijnen als rijpe perzik, dito peer en citrus. Hij is ook zoet, hiervoor zorgt de honing die langzaamaan plaats ruimt voor vanille. Het hout komt er door: naast de vanille heb ik eik en een heel lichte kruidigheid. Proeven nu. Zacht, subtiel en fris. Eerst granig en fruitig, daarna kruidig. Dit vertaalt zich in ontbijtgranen, citrus, honing, vanille, noten ook en qua kruiden denk ik aan nootmuskaat en kruidnagel. De finish begint zoet met de honing en de vanille van de smaak, maar snel worden deze vergezeld van kruiden, wordt wat droger. Ja, die twee jaar extra zijn een meerwaarde, de Arran malt wordt rijker, complexer en voller, minder scherp. En zowel de bourbon als de sherry hebben hun toegevoegde waarde in deze whisky. 85/100

Arran 1996, Dewar Rattray

De volgende Rattray is een Arran 1996, gerijpt op puncheon sherryvat. Een ‘puncheon’ is een vat met een inhoud van ongeveer 500 liter.

 
Arran 12y 1996/2008, 55.7%, Dewar Rattray, cask 96/723, 656 bottles
Prikkelende, alcoholische neus met tonen van versgemaaid gras, broccoli (mmm, nog niet veel gebruikt), zwarte bessen, een beetje tabak, nootmuskaat, amandel, nougat, vanille… wordt hoe langer hoe zoeter. Kaarsvet, nieuw leder, mineralen. Met water crème brûlée en boter. Niet slecht maar ook niet wauw. Stevig en olieachtig mondgevoel met bittere en zoete smaken. Kruiden, noten en hars aan de éne kant, fruit en zachte karamel aan de andere. Het fruit is de gestoofde, zoete variant. Appelcompot (-spijs, -moes), kweepeergelei, en wat perensap. Wat de kruiden betreft denk ik aan kaneel, paprika, zoethout. Het bittere neigt toch wat te overheersen op de duur. Middellange, maltige en ‘notige’ afdronk met een beetje (riet)suiker. 81/100

Twee Arrans

Vandaag zet ik twee Arrans naast elkaar, de vorige batch van de officiële 12y en de Farina’s Lore van Daily Dram.

 
Arran 12y, 46%, OB 2008
Zachte sherrytonen in de neus. Karamel, koffie, tabak. Chocolade. Noten. Praliné. Wit fruit ook, peer vooral. Best lekker. Smaak: vanille, appels en hout zijn zowat de dominantste associaties. Droge afdronk met karamel en noten. Geslaagde (en betere) opvolger van de 10 jarige. 80/100
 
Arran ‘Farina’s Lore’ 10y 1998/2009, 59.1%, Daily Dram, The Nectar
Jonge en zachte sherry op de neus met kirsch-associaties. Kersen, maar ook ander rood fruit zoals aardbeien. Een beetje rubber en kruiden vervolledigen het plaatje. Stevige smaak, fruitig (rood fruit, ook hier), kruidig en licht bitter, zonder echt onaangenaam te zijn. Sterke thee. Een beetje water toevoegen geeft meer fruit en gedroogd gras. Middellange, droge en kruidige afdronk. Gember. Vlot drinkbare Arran. 81/100

Een blinde Fulldram sessie – vervolg

Na de pauze gingen we blind en gezwind verder met volgende vier gesokte flessen.

 
Longrow 10y 100° proof, 57%, single cask for The Nectar, Belgium
Zachte, granige neus met associaties van zoete turf, vanille, hout en veel granen. Bierbeslag. Niet geweldig, maar water toevoegen helpt. Water brengt vooral fruit naar boven, zoet fruit, rijpe banaan, maar ook cake en winegums zoals iemand opmerkte. Ook op de smaak heeft hij water nodig, zonder is hij te scherp en te gesloten. Dan krijg je zachte, zoete turf en vanille. Lekkere whisky, maar enkel en alleen met water. 83/100
 
Arran 1997/2010, 55%, OB for Belgium, cask 965, 306 bottles
Zachte sherry- en wijnneus. Ik dacht aan tarte tatin. Met z’n rozijnen, warme appels en karamel. Eucalypus. Honing. Deed me ook wat aan rum denken. Op de tong is hij erg krachtig, het vocht brandde zich een weg naar m’n maag. Alcohol en karamel maar niet veel meer. Water dan maar. Mmm, blijft weinig uitgesproken. Gestoofd fruit, dat wel. Middellange, bitterzoete afdronk. Ook dit is best lekkere whisky hoor, maar voor mij toch de minste van de avond. Niet voor iedereen evenwel, zie de eindrangschikking onderaan. Aan mijn score kan je echter afleiden dat het niveau van de tasting wel meer dan oké was. 80/100
 
Bowmore 16y 1993/2010, 59.9%, The Perfect Dram (TWA), 209 bottles
Aha, een Bowmore 1993! Een legendarische jaar voor deze distilleerderij. In 1993 draaide Bowmore op verminderde kracht, alles gebeurde er een beetje trager. Zo nam de fermentatie dubbel zoveel tijd in beslag als andere jaren. Het resultaat is whisky van uitzonderlijke kwaliteit. Probleem is dat er nog weinig Bowmore 1993 te vinden is, wat gezien de reputatie niet verwonderlijk is. Maar misschien zullen er later nog wel enkele beauties uit dat jaar gebotteld worden op hogere leeftijd.
De neus van deze is licht mineralig en geeft zachte turf en veel bitterzoet fruit. Sinaasschil, kruisbessen, bosbessen, maar ook een lichte tropische touch met ananas en papaya. Vanille. Dit patroon zet zich verder op de smaak. Licht bitter (wat kruiden), veel fruit (de bessen) en zachte turf. De laatste twee associaties komen meer naar voor met enkele druppels water. Fruitige en zoete afdronk met terugkerende rook en wat zilt. Lekkere fruitige whisky (staat in m’n top 3) maar van een Bowmore 1993 had ik misschien toch nog net een ietsje meer verwacht. 86/100
 
Port Charlotte 6y 2002/2008, 57.6%, Streah, cask 85, 281 bottles
Ik moet bekennen nog nooit van deze onafhankelijke bottelaar gehoord te hebben. Vraag me af wat ze zo nog gebotteld hebben. De neus is romig en fruitig met turf natuurlijk, zilt, vanille en vrij veel wit fruit (jong). Niet geweldig complex maar wel lekker. Hetzelfde geldt voor de smaak. Fruit, turf, peper en een lichte assigheid. Lange afdronk in het verlengde hiervan. Voila, een Port Charlotte die wél 84 verdient! 84/100
 

Met deze Port Charlotte sloten we een geslaagde avond af. We hebben dus redelijk wat peat voorgeschoteld gekregen, maar telkens wel mooie en relatief complexe peat. En op zich mocht dit ook wel eens, de nadruk ligt over het algemeen immers sterk op fruitige whisky, waar we natuurlijk niets op tegen hebben.
Blinde tastings? Zo mogen er voor mij elk jaar wel enkele zijn.

 
A ja, voor ik het vergeet, de top 3 van de avond zag er als volgt uit:

  1. Springbank 21y
  2. Arran 1997 for Belgium
  3. Longrow 10y for The Nectar

In de winnaar kon ik me perfect vinden, maar zeker met de tweede plaats van de Arran was ik het niet eens. Bij mij stond de Rollercoaster op twee en de Bowmore op drie, alhoewel deze laatsten erg dicht bij elkaar lagen.

 

Arran 10y 1996, Duncan Taylor

Arran 10y 1996/2006, 46%, Duncan Taylor, Whisky Gallore – Isle of Arran
Arran is één van de jongste Schotse distilleerderijen. Deze botteling van Duncan Taylor heeft een zachte, maltige en wat zoete neus. Beetje zilt? Misschien, maar al bij al vrij ééntonig. Smaak is dat ook. Vrij vlak, weinig uitgesproken. Beetje zoet, beetje bitter. Vanille. Niet echt geweldig te noemen. Ook afdronk stelt teleur, droog en bitter. Mist karakter. 69/100

Een vracht nieuwe bottelingen (part I)

Gisteren mooi concert van Bonnie Prince Billy in de AB meegepikt. Een mix van nummers uit z’n nieuwe plaat Beware en ouder werk, vaak in moeilijk herkenbare uitvoeringen. Een aantal nummers kon ik enkel plaatsen aan de hand van de tekst. Soit, het was dus weer laat gisteren. Idem dito voor maandag trouwens, toen we een reeks spiksplinternieuwe bottelingen hebben geproefd, waaronder enkele aangename verrassingen. Vanaf vandaag een verslagje daarvan.

 

De eerste in de rij was meteen een schot in de roos. Het was de Arran die in februari op het Whisky Festival Gent door enkele Belgische malt heads werd geselecteerd voor de Belgische markt.

 
Arran 1998/2009, 53.5%, OB bottled for The Nectar, cask 353, 283 bottles – Arran – 87/100
Sherryvat. Lekkere fruitige neus. Peer, appel. Honing. Bloemen ook. Heel mooi. Ook in de smaak veel fruit en honing. Lichtjes bitter, een aangename bitterheid welsiwaar. Mijn beste Arran tot op heden. Well done guys.
 

Tweede was iets helemaal anders, en dat is een understatement. De Ardbeg Supernova zag een maand of twee geleden het licht via een limited committee botteling. Als ik wat sneller was geweest, had ik er één in m’n kast staan (of had ik ze tegen het viervoud verkocht). Maar het was dus wachten op de officiële release. Wel vrij gewaagd om dit turfkanon (100 ppm!) meteen als tweede te geven, maar vermits nummer drie stevige sherry bracht, was dat misschien nog niet zo slecht bekeken.

 
Ardbeg Supernova, 58.9%, OB 2009 – Islay – 80/100
Met 100 ppm is deze één van de zwaarst geturfde whisky’s. Als ik het goed heb, is de nieuwe Octomore met 131 ppm recordhouder. Neus van een (volle) asbak. Pfffoe, toch wel wat erover vind ik. Rook, turf, as, teer… en jawel, ook nog een beetje citrus. Vanzelfsprekend ook veel en stevige turf in de smaak, met ook hier wat citrus. Wordt hoe langer hoe medicinaler. Beetje peper. Lange afdronk op… juist ja. Slecht is dit niet, verre van, maar dit is geen whisky voor elke dag.
 

Derde was dus opnieuw iets helemaal anders, één van de nieuwe Glendronach bottelingen onder de nieuwe eigenaars en het management van Billy Walker, een sherry oloroso vatting.

 
Glendronach 15y ‘Revival’, 46%, OB 2009 – Speyside – 81/100
Stevige, vettige sherry. Neus van bittere chocolade en koffie. Neus wordt hoe langer hoe zoeter. Subtiele rook. Toch een beetje zwavel ook, kost ‘m punten. Smaak gaat voort op de sherry. Rozijnen, geconfijt fruit, donkere chocolade, karamel… zoete bitterheid. En, ja, ook hier wat zwavel. Kruidige afdronk. Zonder de zwavel achteraan in de tachtig, nu – en omdat het zwavelgehalte nog best ‘doenbaar’ is – vooraan.
 

Extraatje: de Glendronach 18y ‘Allardice’ (46%, OB 2009). Ook op sherry, ook gedronken, in de lijn van de 15y maar nóg meer sulfer. Zonde.

Arran – slot

Tot slot drie finishes. Finishes zijn whisky’s die eerst enkele jaren op een klassiek vat (meestal Bourbon) gelegen hebben, maar voor ze op de fles gaan eerst nog enkele maanden op een ander vat mogen rijpen: porto, rum, madeira, chardonnay, you name it. Soms met goed gevolg, vaak niet. Je kan je immers niet van de indruk ontdoen dat de finish vaak het gebrek aan karakter van de initiële rijping moet maskeren. Bon, here we go:
 
Arran ‘Lepanto Px Brandy finish’, 59.4%, OB 2006, 705 bottles – Isle of Arran – 73/100
8 jarige single cask, laatste 7 maanden ge-finished op vaten van de Spaanse ‘cognac’ Leopanto Px. Voordat de vaten gebruikt werden voor deze cognac hadden ze al dienst gedaan om Pedro Ximenez sherry te rijpen, vandaar het achtervoegsel ‘Px’. Zachte, zoete neus. Vanille, honing en fruit. Ook smaak is zoet. En wat kruidig. Zelfde elementen in de relatief korte afdronk. Ondanks het alcoholpercentage hoeft deze whisky geen water. Het zoete karakter maakt ‘m toegankelijk, water voegt weinig toe.
 
Arran ‘Napoleon Cognac Cask from A. Hardy’, 57.8%, OB 2006, 499 bottles – Isle of Arran – 77/100
8 jarige signle cask, ge-finished op Napoleon cognac vaten. Neus van fruit, honing en kruiden. Duidelijke kaneel. Smaak bevestigt dit alles. Met water erbij wordt hij erg droog met veel hout. Best wel lekker, beter dan de andere single casks die ik geproefd heb.
 
Arran Sherry Cask 1998/2007, 54.8%, OB, cask 32, 548 bottles – Isle of Arran – 66/100
9 jaar gerijpt op sherry vaten. ook hier weer de typische Arran fruitigheid. Voorts is dit een erg zachte en romige whisky (olie-achtig). Wat peperig ook en vrij droog. Met water komt er iets ‘notigs’ door. Kan me niet echt bekoren.

Arran – vervolg

Hieronder nog twee proefnotities van de Arran tasting bij Tasttoe, morgen de rest.
 
The Arran Malt 10y, 46%, OB 2007 – Isle of Arran – 77/100
Zoals alle Arrans is ook deze erg zacht en fruitig, zonder enige eiland-associaties. Tropisch fruit zoals banaan en kiwi in de neus en citrus in de smaak. Wat robuuster en dikker dan de Robert Burns Malt en meer vanille. Ook hout en kruiden op het einde. Relatief lange afdronk. Een geslaagde whisky zonder meer.
 
Arran 100% proof, 57%, OB 2007 – Isle of Arran – 78/100
8 jaar oud is deze 100% proof (pas op, verwar ‘100% proof’ niet met ‘cask strength’). Karaktervolle whisky met eens te meer veel fruit in de neus (vooral citrus dan). Mag wel wat water hebben, wat het zoete (vanille) meer naar boven laat komen. Smaak is fruitig, heeft het zoete van honing en karamel, maar is ook behoorlijk kruidig. Redelijk complex voor z’n leeftijd. Middellange afdronk.

Arran

Jonge distilleerderij op het gelijknamige eiland, gesticht in 1995 door Harrold Currie (ex Chivas). Korte geschiedenis, dus niet veel meer over te vertellen. Misschien wel dat Arran het alleenrecht heeft verworven om de naam van Robert Burns, Schotlands beroemdste dichter, te gebruiken ter promotie van z’n whisky’s. Omdat de oudste whisky die het kan bottelen een goeie 12 jaar oud is, probeert Arran zijn beperkt aanbod aan te vullen met finishes. Hierover binnenkort meer.
Enige tijd geleden kon ik in Tasttoe (whiskyshop Kampenhout) een tasting bijwonen van een aantal officiële Arran bottelingen, gepresenteerd door de bevallige Jacklyn Kelly, maar dit volledig terzijde. Hieronder al enkele notes (morgen meer).
 
Arran Robert Burns blended 5y, 40%, OB 2006 – Isle of Arran – 71/100
40% malt – 60% grain. Ja ja, ook blends kunnen best lekker zijn! Neus: sherry en banaan. Smaak: droog met zoete vanille. Voor een blend een behoorlijk lange, lichte afdronk.
 
Arran Robert Burns Malt 5y, 40%, OB 2007 – Isle of Arran – 73/100
Erg lichte, frisse malt met veel fruit (appel, citroen) en lichte zoetigheid. 0 ppm (‘parts per million’, fenolen) zoals de andere Arrans en mede daardoor een atypische eiland-whisky. Wild word ik er niet van, maar wel ideaal als aperitief of in de zomer op een terrasje.