Spring naar inhoud

Archief voor

Brora 30y for The Whisky Show 2011

Tromgeroffel, want vandaag maak ik nog eens tijd voor een top-Brora, de 30y voor The Whisky Show in Londen vorig jaar (geweldig bedankt voor de sample Karel!). Ik zorg voor een waardige sparring partner, want proef ‘m naast de Brora 32, ook een botteling van vorig jaar. Vermits de 32 twee jaar ouder is dan de 30, of de jongste whisky in beide bottelingen zou althans twee jaar verschillen (alhoewel ook dat niet gezegd is natuurlijk, maar alla), zou je verwachten dat de 30 wat meer Clynelish en minder typisch (farmy) Brora is.
Nog te koop via de website van The Whisky Exchange voor 350 pond. Aan de huidige stand van het pond mag je daar in euro nog eens 100 bijtellen.

 

Brora 30y, 52.9%, Speciality Drinks Ltd for The Whisky Show 2011, matured for three decades in oak wood
Die veronderstelling kan dus naar de prullenmand. De 30 is meteen veel meer ‘Brora’ dan de 32. We weten ondertussen natuurlijk wel dat deze laatste veel tijd nodig heeft om open te bloeien en zich dan ontpopt tot een complex juweeltje, de 30 heeft echter helemaal geen tijd nodig. Waar de 32 op de duur wel wat geuren van natte hond en nat hooi vertoonde maar geen geitenstal en mest, heeft de 30 dat wel. Dat kan doen vermoeden dat de 30 meer oudere Brora bevat dan de 32. Het lijkt me niet onlogisch dat de 32 vooral teerde op Brora van eind jaren zeventig (recenter dan 1979 kan al niet). En dat in de 30 dan naast whisky van rond 1980 ook oudere vaten (i.e. van begin jaren zeventig) verwerkt zijn. Of dat de mensen van The Whisky Exchange hun handen hebben kunnen leggen op zwaarder geturfde vaten (denk aan de geweldige Brora 18y 1981 OMC). Soit, genoeg gespeculeer, terug naar de whisky. Zeer herkenbaar Brora dus. Het natte hooi, de stallen met hun mest (dampend, zoet-zurig), zachte turf, veel zoethout, planten, appels, ananas in blik, honing en een beetje bijenwas. Allemaal wat minder subtiel en minder complex – en minder evolutie ook – dan de 32 maar zo f*cking heerlijk om ruiken. Nu ja, niet dat deze niet complex zou zijn, ik dien bij het bovenstaande nog mosterd en zilt toe te voegen. Dezelfde vergelijking tussen de twee whisky’s gaat op voor de smaak. Erg ‘onsubtiele’ Brora. Het mondgevoel is romig, rond en vol. De zee (zilt en zeewier), de zoete turfrook, de honing, de appels, de bijenwas en de boerderijtoestanden die ik ook in de geur had doen hun ding. Misschien iets meer kruiden. En kweepeer. Behoorlijk lange, romige afdronk op zoete turf, zilt en kruiden. Ik scoor dit hetzelfde als de 32. Het is een verschillend profiel, de 32 heeft de complexiteit en subtiliteit als pro, de 30 de uitgepuurde Brora-ness waar ik zo kriekezot van ben. 93/100

Stevige notes. Wat is het toch heerlijk om over Brora te schrijven. En dan is drinken natuurlijk nog een stuk plezanter.

North British

North British is een distilleerderij in Speyside die enkel Grain whisky distilleert, whisky van verschillende graansoorten dus en niet exclusief gerst. Ik heb hier nog maar één North British whisky besproken, hoog tijd om dat aantal wat op te krikken, en wel met een twintigjarige van Master of Malt en een vijftigjarige (jawel) van Whiskybase.

 

North British 20y 1991/2011, 55.8%, Master of Malt, first fill bourbon cask #3228, 244 bottles
Een neus die barst van de vanille, gevolgd door kruiden. Kruidnagel (big time), zoethout en kaneel. Appelsiroop, zachte karamel, butterscotch, gezoete koffie, kokos… vooral zoete associaties dus. Ook iets van nat hooi. En warm hout. Aangenaam om ruiken. De smaak is voor z’n alcoholpercentage zacht en romig. En zoet. Zoete granen, karamel, geflambeerde banaan, ananas in blik, kandijsuiker (zelfs wat verbrande kandijsuiker, tonen van crème brûlée), zoethout, kaneel… Esdoornsiroop ook. Het geheel is erg dik, stroperig. Ook een beetje zout, en een weinig eik. Warme krieken. Mwa, ik vind dit best lekker. Middellange afdronk op een zoete kruidigheid, eik en vanille. Doet me wat aan rum denken (het zoete, de banaan). De betere rum dan wel. 84/100

 

North British 50y 1962/2012, 45.2%, Archives, Whiskybase, hogshead #29, 168 bottles
Holala, dit is toch van een andere categorie hoor, gewoon even ruiken maakt duidelijk dat deze toch nog meerdere klassen hoger speelt. De eik en de zoete tonen (kandij- en appelsiroop) deelt hij met de Master of Malt, maar hier komt nog heel wat anders bij kijken, zoals natte aarde, mos en natte bladeren (ik hou enorm van die herfstgeur), rozijnen op rum, geboend leder, tabak, oude geboende meubels (allemaal wat ‘oudere’ associaties). Bijenwas. Kruiden zoals kaneel, zoethout en gember, maar de kruiden noch de eik domineren, iets waar ik wel voor vreesde bij vijftig jaar oude grain. Fruit mag ik zeker niet vergeten te vermelden, en niet zo’n beetje ook. De banaan en de kokos die ik ook in de MoM had en die niet ongewoon zijn bij grain, maar ook rijpe sinaas, mango en al even rijpe kruisbessen, zaken die eerder aan oude single malt doen denken. Knap! Zijdezacht op de tong, waar dat fruit z’n mannetje blijft staan. Sinaas, ananas, banaan, kruisbessen. Tabaksbladeren, munt, iets van natte aarde, was en meer eik dan op de neus. Nougat. Ook hier geen al te lange afdronk, maar wel gebalanceerd, ook hier gaan de eik en de kruiden nooit overheersen, het zoete en het fruit blijven meespelen. Complexe en perfect gebalanceerde grain die je soms doet geloven geen grain te zijn. 90/100

Deze Archives botteling kost je 150 euro, wat een sterke prijs is voor vijftigjarige whisky. Oké, het is grain, maar toch, bij The Whisky Exchange kan je een North British 1962 van Douglas Laing kopen aan 332 pond.

Glen Ord 15y 1997, Archives

In de vierde Archives release van Whiskybase zit ook een Glen Ord 1997. Hij kost je 60 euro.

 

Glen Ord 15y 1997/2012, 54.2%, Archives, Whiskybase, Hogshead #800083, 64 bottles
Erg cleane neus. Ik heb de geur van versgemaaid gras, warm houtzaagsel, gele appels, cider (wat dan in het verlengde van die appels ligt) en kruisbessen. Ook houtskool, oploskoffie en een klein beetje bijenwas. Sober en wat scherp, maar wel lekker om ruiken. Een klein beetje rook ook. Iets van heide. De smaak is even clean als de neus, op gras, groene thee, eik, gember, rabarber, kiwi, kirsch… best scherp opnieuw, maar daaronder krijg je dan honing en bijenwas, wat het geheel in evenwicht trekt. De gember slaat om in gekonfijte gember, de whisky wordt dus stilaan wat zoeter. Middellange afdronk, in het verlengde van de smaak, mooi bitterzoet. Zeer clean dus, messcherp. Een profiel dat je moet liggen. Ik hou hier wel van. 86/100

Ardmore 17y 1977, Cadenhead White Label

In april dit jaar bezochten we met een aantal Fulldramleden Orkney. Op weg daarnaartoe verbleven we in Dornoch en logeerden in het statige Dornoch Castle hotel. Het leuke aan dit hotel is dat het niet alleen een prachtig kader biedt, het eten er zalig is en het comfort ruimschoots aan onze verwende eisen voldoet, de twee gasten die het hotel uitbaten, Simon and Phil, zijn daarboven echte whisky freaks. Het hotel heeft dan ook een geweldige whiskybar en de jongens doen niets liever dan andere liefhebbers mee te laten genieten van allerlei lekkers, van op of onder de toog. Met hun kennis en leuke verhalen is het voor je het weet een gat in de nacht. Ze organiseren ook whisky tours en speciale tastings op verzoek. Echt een aanrader als je de noordelijke Highlands zou willen bezoeken. Dalmore, Clynelish, Glenmorangie, Teaninich, Balblair, het ligt allemaal op minder dan een half uur rijden.

In hun bar proefde ik een geweldig lekkere Ardmore 1977 van Cadenhead. Aangezien er niet veel meer in de fles zat, kocht ik dat laatste restje en nam het mee naar huis. Vandaag proef ik ‘m opnieuw. Cadenhead bottelde deze Ardmore onder z’n beruchte White Label. Onder dit label werden enkel zeer bijzondere whisky’s gebotteld, bijzonder als in speciaal, exhuberant, moeilijk, vreemd. Ik proefde hiervan al een erg bizarre Inchgower 1977. Deze is in verhouding dan nog erg gewoon. Nu ja, gewoon…

 

Ardmore 17y 1977/1995, 59.9%, Cadenhead, white label, cask 7625
Muahaha, wat is die neus goed! Heerlijke zoete en mineralige turf, vol en rond. Natte aarde, even natte stenen en dito gras. Lichte granen, appelsap en de geur van olijfolie komen daar bij. Vooral die olijfolie valt op. Kokos en amandelen ook. Mmm, rabarbermoes nu. Een beetje vanille. Iets wassigs ook. Kaarsvet. En dan… dan gaat ie de farmy toer op, boerderij-assocaties dienen zich aan. Iets wat ik altijd ten zeerste kan appreciëren. Het natte gras gaat richting nat hooi, de natte hond komt erbij. Allemaal nogal nat dus. Over de boerendochter ga ik wijselijk zwijgen. Soit, hoog tijd om te proeven, nog langer over die neus doorbomen, dat komt niet goed. Zeer stevig en krachtig mondgevoel, maar toch ook romig. Erg vol. En eh, nat ja. Maar vooral fantastisch lekker, ik vind ‘m op de smaak nog boven de neus gaan. Assig, maar op de mooiste manier denkbaar. Die assigheid is perfect ingekapseld in olie (olijfolie) en zoete en fruitige aroma’s. Vanille, rozijnen, chocolade, gezoete rabarber, zoete perziken en citroen met veel suiker. Gember en zoethout, en ook peper omwille van het alcoholpercentage. Gezouten boter. Marsepein (de amandelen spelen weer op). Zilt, maar dat hadden we al in de boter. Man, dit is ècht goed. En hij heeft geen druppel water nodig. De afdronk dan, die er gelukkig ook. En hij is lang. Maar ook romig, net zoals de smaak. Zoet, rokerig, fruitig, waxy en olieachtig. Maar dat kan ook de gezouten boter zijn. Sublieme zeventienjarige whisky. Vreselijk complex maar perfect gebalanceerd. En enorm drinkbaar voor 60%. Een toppertje. 92/100

Iets om naar uit te kijken op veilingen, alhoewel je ‘m ook nog kan vinden bij Whisky Online. Met verzendkosten kost hij je wel 340 euro. Heb ‘m maar laten staan…